خنده در روان‌شناسی- قسمت 10

سرتاسر جهان وجود دارد. هر روز به شمار افرادی که به باشگاه های خنده می پیوندند و از منافع بی شمار آن بهره مند می شوند افزوده می شود. عمده ترین دلیل پرفایده بودن خنده این است که اعضا را در چارچوب ذهنی مثبت قرار می دهد و آنان را به انسان هایی مثبت اندیش تبدیل می سازد.
تاکنون بسیاری از بیمارانی که بیماری شان به نوعی با استرس همراه بوده است از راه های مختلف از خندیدن نفع برده اند. البته ادعا نمی شود که تمرین یوگای خنده بیماری های دیرپا را هم درمان می کند، بلکه این روش ، بیشتر یک روش درمانی مکمل و پیش گیری کننده است. پژوهش ها در این زمینه تازه آغاز شده و چندین سال طول خواهد کشید تا یافته های معتبر در مورد منافع خنده درمانی را منتشر شود. ( مادان کاتاریا، 1390)
خنده دشمن استرس است
خندیدن ، یکی از بهترین ، باصرفه ترین و ساده ترین روش ها برای رفع استرس و ارامش بخشیدن به عضله های بدن است.
خنده با گشاد کردن رگ های خون ، خون بیشتری را به دورترین عضله های سرتاسر بدن می فرستد. همچنین یک خنده ی خوب و از ته دل، میزان ترشح هورمون های استرس، یعنی اپی نفرین و کورتیزول را کاهش می دهد.
در نوع دیگری از مراقبه، لازم است برای دورکردن افکار مراحم از ذهن به شدت تمرکز کرد ـ که سخن گفتن از این کار بسیار آسان تر از انجام دادن آن است. بنابراین ، می توان گفت که خنده ساده ترین نوع مراقبه و بهترین روش برای رسیدن به تمرکز و آرامش فوری است. ( مادان کاتاریا، 1390)
تقویت دستگاه ایمنی
دستگاه ایمنی بدن مهم ترین نقش را در سلامتی و محافظت از ما در برابر عفونت ها ، آلرژی ها و انواع مختلف سرطان به عهده دارد. متخصصان علم ایمنی شناسی روانی عصبی ثابت کرده اند که تمام احساسات منفی ، نظیر دلهره و تشویش، افسردگی، خشم و عصبانیت ، با تضعیف دستگاه ایمنی، توانایی آن را در مبارزه با عفونت ها کاهش می دهند. بر پایه یافته های دکتر لی اس برک، استاد دانشگاه لیما لوندا در ایالت کالیفرنیای آمریکا، خندیدن شمار سلول های قاتل طبیعی ( NK ، گونه ای از گلبول های سفید خون) و پادتن ها را افزایش می دهد. پژوهش ها نشان داده اند که پس از یک جلسه خنده درمانی، شمار پادتن ها ( ایمونوگلوبین A ) در مخاط بینی و مجاری تنفسی که نقش سپری محافظ را در برابر ویروس ها، باکتری ها و دیگر ارگانیسم ها ایفا می کنند افزایش می یابد.
بسیاری از اعضای باشگاه های خنده پس از مدتی در می یابند که دفعات سرماخوردگی، گلودرد و عفونت ریه در آنان کاهش یافته است. تأثیر مثبت خنده بر دستگاه ایمنی با توجه به گسترش بیماری های کشنده ای چون ایدز و سرطان ، بسیار حیاتی است. ( مادان کاتاریا، 1390)
خنده بهترین ورزش هوازی است
یکی از منافعی که کمابیش همه از تمرین منظم خنده درمانی به دست می آورند احساس شادابی و تندرستی است. اگر افراد هر روز صبح به مدت 15 دقیقه بخندند، تا پایان آن روز شاد و سرحال خواهند. هیچ دارویی نمی تواند همچون خنددیدن اثری چنین دیرپا بر جای بگذارد. دلیل احساس شادابی این است که وقتی می خندید اکسیژن بیشتری وارد بدن خود می سازد. ( مادان کاتاریا، 1390)
افسردگی، اضطراب و اختلالات روان تنی
استرس و فشار زندگی مدرن امروز، لطمه های شدیدی بر تن و روان انسان وارد می سازد؛ از این روست که بیماری های روانی چون اضطراب، افسردگی، اختلالات عصبی و بی خوابی روز به روز در حال افزایش اند.
خنده تاکنون به بیماران بسیاری که داروهای ضد افسردگی و قرص های آرام بخش مصرف می کردند کمک های شایانی کرده است . این بیماران اکنون راحت تر می خوابند و میزان افسردگی شان کاهش چشمگیری یافته است. اکنون کسانی که به خود کشی گرایش داشتند، با وارد شدن خنده به زندگی شان امیدوار تر از پیش به زندگی ادامه می دهند.
فشار خون و ناراحتی های قلبی
بالا بود فشار خون و ناراحتی های قلبی به دلایل گوناگون وراثتی ، چاقی، اعتیاد به سیگار و مصرف بیش از حد چربی های اشباع شده پدید می آیند اما استرس اصلی ترین عامل بروز این بیماری هاست.
خنده با کاهش ترشح هورمون های استرس و ایجاد آرامش به کنترل فشار خون کمک می کند. به تجربه ثابت شده است که پس از شرکت در یک جلسه ی 10 دقیقه ای خنده درمانی، از فشار خون افراد 10 تا 20 درجه کاسته می شود. البته این به آن معنا نیست که کسانی که روزانه 2 تا 3 قرص فشار خون مصرف می کنند کاملا درمان خواهند شد. اگر روزی سه قرص مصرف می کردید، با شرکت در جلسه ی خند درمانی 2 قرص مصرف خواهید کرد یا اگر از گروه بیماران مبتلا به فشار خون مرزی باشید، پس از مدتی دیگر نیازی به مصرف دارو نخواهید داشت.
فشار خون بالا طی سال ها پدید می آید و نمی توان در عرض چند روز با یک ماه از دست آن خلاص شد اما می توان به کمک خنده آن را کنترل کرد و از پیشرفت آن جلوگیری نمود. همچنین اگر خطر حمله ی قلبی در شما بالاست، خنده می تواند بهترین داروی پیش گیری کننده از این حمله ها باشد. آن دسته از بیماران مبتلا به ناراحتی های قلبی که در حال درمان اند، پس از مدتی متوجه می شوند که خنده گردش خون و تأمین اکسیژن عضله های قلب آنان را بهبود بخشیده است. در نتیجه بهبود گردش خون، احتمال تشکیل لخته ی خون در قلب کمتر می شود. بیماران با سابقه ی حمله قلبی با جراحی باز نیز می توانند در جلسه ی خنده درمانی باشگاه های خنده شرکت کنند. ( مادان کاتاریا، 1390)
مسکن طبیعی دردها
خنده میزان آندورفین ها را که مسکن طبیعی درد بدن به شمار می رود افزایش می دهد. نورمان کازینس، روزنامه نگار آمریکایی که به یک بیماری لاعلاج ستون فقرات مبتلا بود، وقتی هیچ داروی مسکنی نتوانست به او کمک کند، از خنده درمانی برای تسکین دردهایش سود جست. آندورفین هایی که در اثر خنده ترشح می شوند می توانند به کاهش دردهای بیماران مبتلا به آرتریت، التهاب مهره ها و گرفتگی عضله ها کمک کنند. خانم های بسیاری از کاهش حمله های سردردهای میگرنی خود خبر داده اند. ( مادان کاتاریا، 1390)
برونشیت و آسم
خنده درمانی یکی از بهترین شیوه های درمانی برای مبتلایان به آسم و برونشیتت است، زیرا ظرفیت ریه ها و میزان اکسیژه خون را به گونه ای چشمگیری افزایش می دهد. پزشکان برای بیون راندن خلط از مجاری تنفسی این بیماران، چنده جلسه فیزیوتراپی را توصیه می کنند و با شدت دمیدن بر یک ساز باد کردن بادکنک از دیگر روش هایی است که به مبتلایان به آسم پیشنهاد می شود. خنده همین کار را بسیار ساده تر و بدون هیچ هزینه ای انجام می دهد. بسیاری از مبتلایان به بیماری آسم و برونشیت عضو باشگاه خنده اند.
اگر کسی به اسپاسم شدید برونش ها مبتلا باشد، ممکن است با شرکت در جلسه ی خنده درمانی کمی احساس ناراحتی کند. درصد اندکی از بیماران مبتلا به آسم با انجام دادن تمرین ها حالشان بدتر می شود. این گروه باید پیش از شرکت در جلسه ی خنده درمانی با پزشک خود مشورت کنند.
یکی از شایع ترین دلایل حمله های مکرر بیماری آسم، شیوع عفونت است. خنده با افزایش شمار پادتن ها در غشای مخاطی مجاری تنفسی، میزان عفونت ریوی را کاهش می دهد. همچنین خنده عمل پاکسازی طبیعی خلط از لوله های برونشی را بهبود می بخشد. عامل دیگری که می تواند منجر به حمله ی آسم شود، استرس است. خنده با کاستن از استرس می تواند از این حمله ها پیش گیری کند. ( مادان کاتاریا، 1390)
افزایش توان ورزشکاران
از آنجا که ظرفیت ریه ها، از عوامل تعیین کننده ی توان ورزشکاران به شمار می رود، تمرین خنده درمانی پیش از شروع هر گونه فعالیت ورزشی، میزان آرامش و در نتیجه عملکرد ورزشکاران را افزایش می دهد. از نظر من هر ورزشکاری می تواند با تمرین منظم خنده درمانی در رشته ی ورزشی تخصصی خود به پیشرفت های چشمگیری دست یابد.
ورزش اندام های داخلی
ورزش های زیادی برای تقویت عضله ها وجود دارد، اما هیچ ورزشی نمی تواند به خوبی خنده ، اندام های داخلی بدن را ماساژ دهد. خنده با رساندن خون بیشتر به اندام های داخلی ، کارایی آن ها را افزایش می دهد. برخی خنده را به « انگشتانی سحر آمیز » تشبیه می کنند که با نفوذ به درونی ترین لایه های شکم، همه ی اندام ها و به ویژه روده ها را ماساژ می دهد. خنده گردش خون در اندام های داخلی را بهبود می بخشد و به حرکت مناسب روده ها کمک می کند. ( مادان کاتاریا، 1390)
خنده شما را جوان تر می سازد.
برای تقویت عضله های گوناگون بدن ورزش های بسیاری می توان انجام داد، اما غیز از یوگا هیچ ورزش تخصصی برای عضله های چهره وجود ندارد. خنده ورزشی بسیار خوب بریا تقویت عضله های چهره است. وقتی کسی می خندد در نتیجه ی افزایش جریان خون، چهره ی او گل می اندازد و پوست صورتش به خوبی تغذیه می شود. به همین دلیل است که مردم خنده رو ، جذاب تر و خوش روتر به نظر می رسند . خنده با وارد کردن فشار بر غدد اشکی، چشم ها را مرطوب می کند و بر درخشندگی آن ها می افزاید. همچنین ، خنده با ورزش دادن عضله های شکم ، شکم های شل و واررفته را سفت می کند. ( مادان کاتاریا، 1390)
بهبود روابط با دیگران
خنده مردم را به هم نزدیک می کند و روابط با دیگران را بهبود می بخشد. اعضای باشگاه های خنده با ذهنی باز و سبکبار، از هم مراقبت می کنند و هوای یکدیگر را دارند. با پیوستن به یک باشگاه خنده این فرصت را خواهید یافت که با مردمی مثبت اندیش آشنا شوید و با آنان رفت و آمد کنید.
امروز اعضای باشگاه های خنده عضوی از یک خانواده ی واحد هستند که یکدیگر را به خوبی م شناسند و شریک غم ها و شادی های هم اند. آنان هر از گاهی برنامه های مختلف ورزشی، تفریحی و آموزشی ترتیب می دهند که به بهانه ی آن ، قشرهای مختلف مردم ساعت های خوشی را در کنار هم می گذارنند. ( مادان کاتاریا، 1390)
تقویت اعتماد به نفس
اگر در مکانی عمومی و در میان یک جمع یا بلند کردن دستانتان رو به آسمان قهقهه خنده سر دهید، به تریج احساس کمرویی و خجالت شما از بین می رود و پس از مدتی ، اجتماعی تر ، بی پرواتر و برونگراتر می شوید. برخی از مردم با وجود علاقه ی زیاد به پیوستن به باشگاه خنده ، به سبب ترس از سبک جلوه کردن در نگاه دیگران ، در آغاز کمی شک و دودلی نشان م یدهند . اما ایان یک مرحله ی زودگذر است و با گرفتن تصمیم قاطع برای پیوستن به یک باشگاه خنده ، ذهنتان در این مورد روشن تر خواهد شد. همچنین با پیوستن به باشگاه خنده کم کم اعتماد به نفس بیشتری خواهید یافت و ویژگی های شخصیتی تان ، به ویژه ویژگی رهبری ، تقویت خواهند شد. ( مادان کاتاریا، 1390)
منافع اجتماعی خنده
پژوهش های اخیر نشان می دهد افراد افسرده مستعد بسیاری از بیماری ها نظیر بالا بودن فشا رخون، ناراحتی های قلبی و سرطان اند. افسردگی همچنین تأثیر نامطلوبی بر دستگاه ایمنی بدن می گذارد . شایع ترین عامل بروز افسردگی ، کناره جستن از اجتماع و نزول ارزش های خانوادگی است که بیشتر در غرب دیده می شود اما به تدریج در کشورهای شرقی نیز در حال گسترش است.
باشگاه خنده به بسیاری از مردم کمک کرده است در مدتی کوتاه از مصرف داروهای ضد افسردگی دست بکشند. این معجزه از احساس دوستی و صمیمیت موجود میان اعضای باشگاه های خنده به پا خاسته است . باشگاه های خنده به سرعت در حال تبدیل شدن به جوامع همبسته هستند. با گسترش باشگاه های خنده در هر کوی و برزن، هر باشگاهی شکل جامعه ای کوچک را به خود گرفته است که اعضای آن حس همبستگی و تعلق به یک گروه را احساس می کنند در آینده ای نزدیک ، باشگاه های خنده به « خانواده ای بزرگ » با اعضایی شاد و خندان تبدیل خواهند شد. ( مادان کاتاریا، 1390)
جنبش جهانی خنده
پس از شروع به کار نخستین باشگاه خنده با شرکت پنج نفر در سال 1995 ، اکنون باشگاه های خنده همچون یک همه گیری شادی ( اصطلاحی که دوستم دکتر دیل آندرسون اهل ایالت مینه سوتای آمریکا ابداع کرده است) در سراسر جهان گسترش یافته اند. در حال حاضر بیش از 2500 باشگاه خنده در کشورهای هند، آمریکا، انگلیس، استرالیا، دانمارک، سوئد، نروژ، آلمان ، فرانسه، سوئیس، ایتالیا، سنگاپور، مالزی ، دوبی و بسیاری از دیگر کشورها دیار است و هر روز درخواست های بیشتری برای دایر کردن چنین باشگاه هایی از سرتاسر جهان دریافت می شود.
چرا جنبش خنده همچون شعله های آتش این چنین رو به گسترش است؟
برای پذیرش همگانی خندیدن بدون دلیل و موفقیت جنبش خنده چند دلیل می توان بر شمرد که مهم ترین آن ها به قرار زیرند:
ـ در طول تاریخ هیچ گاه سابقه نداشته است که تکنیک های خنده درمانی با چنین ساختار مناسبی برای تمرین روزانه ی عموم مردم طرح ریزی شده باشد. تمرین خنده درمانی با رفع استرس و ایجاد آرامش فوری، بسیاری از مردم سراسر جهان را از منافع سلامتی آفرین خود بهره مند می کند.
ـ همه از این حقیقت که « خنده بهترین پزشک است» آگاه بودند اما هیچ کس طرح و ایده ای عملی برای وارد ساختن خنده ی بیشتر به زندگی نداشت، فعالیت های طنز و لطیفه گفتن برای خنداندن ما به اندازه کافی کارآمد نیستند و در زندگی رویدادهایی که ما را از ته دل بخندانند زیاد رخ نمی دهد. همچنین در مورد زمان مناسب برای خندیدن اتفاق نظر وجود ندارد و مردم بیش از حد به حس شوخ طبعی وابسته اند که چندان عمومیت ندارد.
ـ بدون دلیل خندیدن در باشگاه های خنده یک جنبش جهانی است که مردم سراسر جهان را بدون موانع زبانی به هم متصل می کند.
ـ در باشگاه های خنده مردم می توانند به جای این که فقط در مورد خندیدن صحبت کنند عملا به تمرین خنده بپردازند. همه تشویق می شوند خودشان خنده بیافرینند، نه این که به جست و جوی شخصی بروند که آنان را بخنداند.
ـ باشگاه خنده محلی ایده آل برای مردم است تا با دیگران ارتباط برقرار کنند، اجتماعی و معاشرتی شوند و دوستانی پیدا کنند. بسیار از مردم به کمک باشگاه خنده بر احساس تنهایی و افسردگی خود غلبه کرده اند.
ـ مزیت بی همتای باشگاه های خنده رایگان بودن آن هاست. باشگاه خنده جنبشی مردمی، غیرسیاسی، غیر مذهبی و غیر انتفاعی است . ما هیچ پولی بابت حق عضویت دریافت نمی کنیم.
ـ تمرین گروهی خنده درمانی بسیار آسان است و همان منافع خنده ی واقعی را در بر دارد. با پیوستن به یک باشگاه خنده ، حس شوخ طبعی مردم به کمک خنده شکوفا می شود.
ـ این شیوه ی خنده درمانی از تمام ویژگی های منفی لطیفه ها و شوخی های رکیک به دور است.
ـ تمرین ها کوته و نشاط بخش اند و می توان آن ها را به برنامه های سایر فعالیت های مفید نظیر یوگا، مراقبه، ورزش، تای چی، و … افزود. ( مادان کاتاریا، 1390)
تنفس عمیق
از آنجا که عمل خندیدن به کمک اندام های تنفسی ما یعنی ریه ها و مجاری تنفسی انجام می گیرد، هر جلسه ی خنده درمانی را با تمرین تنفس عمیق ( پرانایاما) که بخش مهمی از یوگا را تشکیل می دهد شروع می شود، زیرا تنفس عمیق تأثیری آرام بخش بر ذهن می گذارد و اکسیژن بیشتری برای بافت های بدن فراهم می کند. در وهله ی دوم، چون بین هر تمرین خنده استراحت کوتاهی باشد، بهتر است بین تمرین های گوناگون خنده با تنفس عمیق فاصله انداخت. این کار می توانست ظرفیت حیاتی ریه ها و در نتیجه ظرفیت آن ها را برای خندیدن افزایش دهد.
تنفس عمیق بخش مهمی از تمرین های خنده درمانی است، زیرا انسان معمولا در زندگی روزمره ی خود برای تمرین تنفس عمیق یوگا از خود شکیبایی نشان نمی دهد. ( مادان کاتاریا، 1390)
بالا بردن دست ها
تنفس عمیق یوگا بیشتر به گونه ای آرام و منظم همراه با تمرکز فکری و گاهی همراه با تصویرسازی ذهنی انجام می گیرد. اما این کار در گروهی که اعضای آن در حالت ایستاده قرار دارند ممکن نیست، پس برای نظم بخشیدن به تنفس عمیق و آهسته کردن روند آن، از اعضا خواسته می شود هر دو دستشان را به آسمان بلند کنند و همزمان، آهسته و عمیق نفس بگیرند. پس از نفس گیری کامل از آنان خواسته می شود نفسشان را چند ثانیه در سینه نگاه دارند، دست هایشان را بیشتر امتداد دهند و سپس همزمان با پایین آوردن دست ها نفسشان را به آرامی از راه دهانشان خارج سازند چنان که گویی با صدای آهسته سوت می زنند.
ایده ی خارج کردن نفس از راه دهان برای طولانی کردن روند بازدم است، زیرا در نوعی از تمرین پرانایاما، زمان بازدم دو برابر زمان دم طول می کشد. از نظر علیم باید بگوییم وقتی کسی بازدم کاملی انجام می دهد، هنوز مقداری هوا در ریه هایش باقی می ماند که به آن هوی رسوبی می گویند. اگر میزان این هوای رسوبی زیاد باشد، احتمال بروز عفونت باکتریایی و کم شدن تبادل اکسیژن بیشتر می شود. بازدم طولانی که در پرانایاما و برخی تمرین های دیگر تنفسی انجام می شود به زدودن این هوای رسوبی که بخش زیادی از آن را دی اکسید کربن تشکیل می دهد کم می کند و جانشینی هوای تازه و سرشار از اکسیژن را امکان پذیر می سازد. خنده و تنفس عمیق از این طریق موجب افزایش هوای پاک ورودی به بدن برای داشتن عملکردی بهتر می شوند. ( مادان کاتاریا، 1390)

هوهوهاها کردن
اکر به عمل خندیدن نگاهی دقیق بیندازیم متوجه حرکت یکنواخت پرده ی دیافراگم ( عضله ی بزرگ تنفسی که حفره ی سینه را از حفره ی شکم جدا می کند ) ، عضله های شکم و عضله های بین دنده ها می شویم که با بیرون راندن هوا از ریه ها با تکان هایی منظم ، موجب تولید ارتعاشاتی متناوب از تارهای صوتی می شوند که با انقباض گلو و عضله های چهره و دهان نیز همراه است.
حرکت های کاچال باتی، سواش شودی ( پاک کردن مجاری تنفسی با تکان های شدید عضله های شکم ) و باستاریکا در یوگا، همان گروه از عضله ها را که در خندیدن دخالت دارند به انقباض منظم وا می

این نوشته در مقالات و پایان نامه ها ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.